Mehmet TÜRKER

Mehmet TÜRKER


ilK MÜSlÜMAnlAR BAĞlAMınDA TenCÎMu'l-KuR'Ân-1

20 Kasım 2021 - 18:21

Bu ayki ustalar köşesinde IğdırÜniversitesi, İlahiyat Fakültesi, Temel İslam Bilimleri Bölümü Öğr. Gör. Dr. ZekiHALİS’in IğdırÜniversitesisosyal bilimler dergisinde 2012 yılında yayınlanan ‘ilk müslümanlar bağlamında tencîmu’l-kur’ân’ yazısından alıntıları iki bölüm halinde paylaşacağız. TenCÎM’in MÜSlÜMAnlAR AÇıSınDAn SeBePleRi ve HiKMeTleRi Tencîmu’l-Kur’ân” (Kur’ân’ın peyderpey indirilmesi) denilmektedir. Böylece Tencîmu’l-Kur’ân tabiri, Kur’ân’ın,Hz.Peygamber(a.s.)’ın nübüvveti süresince, meydana gelen olaylara ışık tutacak, problemlere çözümgetirecek birşekilde âyet âyet, sûre sûre indirilmesi manasına gelmektedir Kur’ân’ın peyderpey nüzûlünün birçok hikmet ve sebebi bulunmaktadır.Bu hikmetve sebeplerden bir kısmı, Hz. Peygamber (a.s.)’dan sonra vahyin ilk inananmuhatapları olan Müslümanlar ile alakalıdır. Kur’ân’ın toptan değil de peyderpey inmesi neticesinde Müslümanlar bir anda, bütün mükellefiyetleri şâmil bir kitabın tamamıyla muhatap olmadıkları gibi böyle bir kitabıçok kısa birzamanda okuma ve ezberleme zorunda da kalmamışlardır. Ayrıca bu nüzûl sayesinde, özellikle ilk devirlerde Hz. Peygamber (a.s.) ile birlikte birçok eziyete ve sıkıntıya maruz kalan Müslümanlar, peyderpey gelen âyetlerle teselli ve takviye edilmişlerdir. Diğer taraftan bu nüzûl neticesinde peyderpey nâzil olan vahiy,çok önemli yanlışlar yaptıklarında Müslümanları hemen uyarmışve yanlışlarını düzeltmiştir. 1-MÜSlÜMAnlARın eKSeRiSinin ÜMMÎ Oluşu Kur’ân’ın peyderpey inişinin önemli sebep ve hikmetlerinden birisi,o günküMüslümanların ve diğer muhatapların okuma-yazma ve eğitim durumlarının gözetilmesidir. Çünkü Kur’ân’ın nâzil olduğu muhitte yaşayan Arapların birçoğu ümmî olup, okuma yazma bilmi- yordu. Âyette(65/2) bahsedilen ümmî toplumun fertlerinin birçoğu “kitap”tan haberdar değillerdive hiç uyarılmamışlardı. Bu yüzden önceden alışık olmadıkları Kur’ân, toplu halde yazılı birmetin olarak gelseydi bu ümmî toplum içinde, onu okuyabilecek insan ya bulunamayacak ya da çok az bulunacaktı. Böylece Kur’ân’ın toptan inmesininmuhataplara faydası olmayacak, hatta onların kaldırılamayacakları yüklere sebebiyet verecekti. Bu yüzden, onu ezberlemek ve anlamak için uzun bir zamana ihtiyaçları vardı. İşte onlara bu uzun zamanı, Kur’ân’ın yirmi üç senede peyderpey nüzûlü sağlamıştır. Ayrıca Kur’ân’daki bütün hükümleri bir anda almak zorunda kalsalardı,dinden nefret edip kaçabilirlerdi. Bundan dolayı Allah, Kur’ân’ın inişi konusunda onlara merhamet etmiş, onlara kolaylıkla muamelede bulunmuş ve onları bir anda bütün Kur’ân’ı okumakla,ezberlemekle ve ondaki bütün hükümlerle amel etmekle mükellef kılmamıştır. Ayrıca, Kur’ân’ın ihtiva ettiği hükümler birden nâzil olsa idi,yeni Müslüman olacak kimselerin bu hükümlerin hepsi ile daha İslâm’ın bidâyetinde mükellef olmaları îcab edecekti.Mesela Müslümanlar,hem sayı hem de güç bakımından pek az bulundukları bir zamanda cihâd ile mükellef olacaklardı 2-MÜSlÜMAnlARı TeSelli eTMeK ve MÜJDeleMeK Müslümanlar, özellikle kıssalarvasıtasıyla, kendilerinden önce de müminlerin yaşadığını,onların da birçok eziyetemaruz kaldıklarını ama imanları sayesinde sabrettiklerini öğrenmişlerdir. Bu nüzûl neticesinde inen her vahiy Müslümanlara psikolojik destek sağlamış,inkârcıların hertürlü baskısı karşısında, korku, kaygı, endişe,sıkıntıve üzüntü yaşadıklarında, belli aralıklarla müdahale ederek Müslümanlara destek olmuştur. Dolayısıyla bu nüzûl Müslümanlar hakkında rahmet olmuştur. Yani geçmiş peygamberlerde ve onların ümmetlerinde sizin için iyi örnekler vardır. Siz de onlar gibisabretmelive cihada devametmelisiniz.Onlardan öyleleri vardı ki düşmanları tarafından birçok musibete veyahut yenilgiye maruz kalmalarına rağmen hiçbirşekilde za- fiyete düşmemişlerdir.Çünkü onların başlarına bumusibetler,Allah ve pey- gamber yolunda oldukları için geli- yordu. Sizin durumunuz da aynı olduğu için siz de herhangi bir zaafa kapılmamalısınız. Bu da onları daha dikkatli davranmaya teşvik etmek- teydi.İşte vahyin,meydana gelen ha- diselerle birlikte yürümesi, Müslümanlara moral vermesi, yeri geldiğinde inkârcı kâfirleri tehdîd et- mesi,Kur’ân’ın peyderpey nüzûlü sa- yesinde olmuştur.

Bu yazı 66 defa okunmuştur.

YORUMLAR

  • 0 Yorum