Selahaddin AKIN

Selahaddin AKIN


TÜRKİYE GENELİNDE SU KAYNAKLARININ DURUMU

10 Mayıs 2022 - 19:55

Türkiye artan nüfusu, gelişen ekonomi ve sanayisi ile bilinenin aksine su zengini bir ülke değildir. Aksine Türkiye, “su fakiri” olma yolunda ilerlemektedir. 2017 yılında, kişi başına düşen 1,385,92 m³’lük su miktarı ile “su sıkıntısı çeken” bir ülke kabul edilmektedir. Türkiye İstatistik Kurumu, Türkiye nüfusunun 2030 yılında 100 milyona ulaşacağını öngörmektedir. Bu durumda, kişi başına düşen su miktarının 1.120 m³/yıl olması beklenmektedir [2]. Kişi başına düşen bu tüketim miktarı, Türkiye’nin 2030 yılında su kıtlığı artan bir ülke olduğunu göstermektedir. Türkiye’ye yıllık olarak düşen ortalama yağış miktarı 643 mm’dir. Bu miktar dünya ortalamasının ol- dukça altındadır ve yıllık ortalama 501 milyar m3 suya tekabül etmektedir. Bu miktarın yaklaşık yarısından fazlası (274 milyar m3) atmosferde buharlaşırken, 69 milyar m3’ü yeraltına sızmaktadır. Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’ne göre, tüketilebilecek yüzey suyu potansiyeli ise 98 milyar m3 olarak hesaplanmaktadır. Bu miktarın 95 milyar m3’ü yurtiçindeki nehirlerden ve 3 milyar m3’ü komşu ülkelerden doğan nehirlerden sağlanmaktadır. 14 milyar m3’lük çekilebilir su miktarının da eklenmesi ile Türkiye’nin toplam kullanılabilir su potansiyeli 112 milyar m3 olarak hesaplanmaktadır. TÜRKİYE’NİN SU KAYNAKLARI POTANSİYELİ [3] Yıllık ortalama yağış 643 mm/yıl Yıllık ortalama yağış miktarı 501 milyar m3 Buharlaşma 274 milyar m3 Yeraltı suyu 41 milyar m3 YÜZEYSEL SU Yıllık Yüzey Akışı 158 milyar m3 Kullanılabilir yüzeysel su 98 milyar m3 YERALTI SUYU Yıllık çekilebilir su miktarı 14 milyar m3 Toplam kullanılabilir su 112 milyar m3 KULLANIM YERLERİ Tarımda kullanılan 32 milyar m3 İçme suyu için kullanılan 7 milyar m3 Sanayide kullanılan 5 milyar m3 Toplam kullanılabilir su (net) 44 milyar m3 Falkenmark indeks değerlerine göre; 1700 üzeri değerler su zengini, 1000-1700 arasındaki değerler Su stresi, 500-1000 arasındaki değerler su kıtlığı ve 500’den küçük değeler kesin kıtlığı göstermektedir. Dünya genelinde su miktarı ile nüfusun oransız dağılımı mevcuttur. Bu durum Türkiye içinde geçerlidir. Havzaların akış potansiyeli ile bu havzalardan faydalanan nüfus arasında orantısızlıklar vardır. Ülkemizdeki toplam nüfusun %28’i gibi yoğun bir kısmının yaşadığı Marmara Bölgesi’nde, havzalar toplam akışın sadece %4’lük kısmını toplamaktadır. Meriç, Ergene, Gediz, Büyük Menderes, Burdur Gölü, Akarçay, Konya ve Asi Nehri havzalarında yüzey ve yeraltı suyu kullanımı, su kaynaklarının kendini yenileyebilme kapasitesini aşmıştır. Bu durum, havzalar üzerinde baskıyı arttırmış ve doğal ekosistem üzerinde büyük bir tehlike oluşturmuştur.

Bu yazı 67 defa okunmuştur.

YORUMLAR

  • 0 Yorum